Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'nın (AFAD) yayımladığı 22-23 Mayıs haftalık deprem raporuna göre Türkiye genelinde toplam 165 deprem kayda geçti. Bunlardan 6'sı 3,0 ve üzeri büyüklükte; en büyük olay 4,5 büyüklüğündeki Erzincan-Kemaliye depremi olarak kaydedildi. Doğu Anadolu Fay Hattı ile Akdeniz havzasındaki aktivite mevsim ortalamasına yakın seyrediyor.

Haftanın en dikkat çeken depremi 22 Mayıs Cuma gece yarısı Erzincan'ın Kemaliye ilçesi merkezli 4,5 büyüklüğündeki sarsıntı oldu. Depremin yer altındaki derinliği yaklaşık 9,2 kilometre olarak ölçüldü; episantirin Kemaliye ilçe merkezinin yaklaşık 18 km kuzeyindeki Apçaga köyü civarı olduğu belirlendi. Sarsıntı, başta Kemaliye olmak üzere Erzincan merkez, Tunceli ve Sivas-Divriği ilçelerinden hissedildi. Bölgede can kaybı veya yapı hasarı bildirilmedi.

Doğu Anadolu Fay Hattı sisteminde kayda geçen diğer sarsıntılar; Malatya merkezli 3,5 büyüklüğündeki olay, Elazığ merkezli 3,2 büyüklüğündeki olay ve Bingöl-Karlıova bölgesinde 3,4 büyüklüğündeki olay. Tüm bu olaylar, 2023 Kahramanmaraş depremlerinin tetiklediği fay parçası ile bağlantılı olarak değerlendiriliyor; artçı aktivite süreci ileri yıllar boyunca sürmeye devam edecek.

Kuzey Anadolu Fay Hattı tarafında ise haftalık dönemde 14 olay kayda geçti; en büyüğü 3,3 büyüklüğündeki Çorum-Sungurlu depremi. Bu fay hattı son dönemde nispeten sakin bir profil çiziyor; ancak uzun vadeli risk değerlendirmelerinde Marmara segmenti hala özel bir dikkatle izleniyor. AFAD ile Kandilli Rasathanesi'nin ortak gözlem ağı, Marmara çevresindeki mikrosismik aktiviteyi sürekli izliyor.

Akdeniz havzası tarafında, Antalya bölgesi haftalık dönemde 12 küçük-orta büyüklükte deprem kaydetti. Bunlardan en büyüğü 3,3 büyüklüğünde, İbradı çevresinde meydana geldi. Antalya'nın Akseki, İbradı ve Gündoğmuş gibi yüksek kesimleri aktif fay hatlarına yakın konumda; AFAD'ın izleme verilerinde son üç yıl içinde bu bölgede 3,5 üstü büyüklükte 16 deprem kayıtlanmıştı. Bu trend mevsim ortalamasıyla uyumlu seyrediyor.

Deniz altı aktivitesi tarafında Akdeniz'in derin sularında dört ayrı olay kayda geçti. Bunlardan biri Kıbrıs açıklarında 3,9 büyüklüğünde gerçekleşti; etkisi sahile ulaşmadı. Akdeniz'in derin alan aktivitesi, plaka hareketlerinin uzun vadeli izlenmesi açısından önemli; ancak haftalık ölçekte herhangi bir alarmda olunması gerektiren bir sinyal yok.

AFAD'ın deprem bilinci kampanyası sürüyor. 'Aile İçi Afet Planı' programı kapsamında Türkiye genelinde son altı ayda 2.580 mahallede bilgilendirme toplantısı yapıldı; bu rakam geçen yıla göre %45 yüksek. Antalya'da yıl başından bu yana 268 mahallede program uygulandı. Programda aile bireylerinin acil durum buluşma noktası belirlemesi, ilkyardım çantası hazırlaması ve önemli evrakların güvenli bir yerde tutulması gibi pratik konular işleniyor.

Deprem erken uyarı sistemi (DEPAS) tarafında, Türkiye genelinde ağ kapasitesi son yıllarda hızla geliştiriliyor. Akdeniz, Ege ve Marmara havzalarında erken uyarı altyapısı %87 düzeyinde kuruldu; doğu illerinde bu oran %65 civarında. Sistem, deprem dalgalarının hızlı hareket eden P dalgaları ile yavaş ama yıkıcı S dalgaları arasındaki saniyelik farkı kullanarak uyarı veriyor; bilinçli alınmış önlemler can kaybını minimize edebiliyor.

Önümüzdeki haftada AFAD'ın programı, deprem risk haritası güncelleme çalışmasını içeriyor. Türkiye Deprem Tehlike Haritası, son 18 ayda yaşanan büyük olayların (özellikle Kahramanmaraş) ışığında güncelleniyor. Yeni harita haziran sonunda yayımlanacak; bu çalışma yapı denetim ve kentsel dönüşüm politikalarının yeniden değerlendirilmesi için referans sağlayacak.

Kaynak: Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) haftalık deprem raporu — afad.gov.tr